ForsÝ­a   |   Hˇtel   |   A­sta­a   |   ┌tivist   |   Hestar   |   Heklusetur   |   LŠrdˇmssetur   |   Fjallaland   |    Sagan
   


Ů˙ ert hér > > LŠrdˇmssetur > LandrÚttir Ý RÚttarnesi

English  Deutsch

Af spj÷ldum s÷gunnar

Ůjˇ­s÷gur af Leirubakkadraugnum

┴lfa■˙fa

S÷gu- og menningarganga 2007

S÷gu- og menningarganga 2006

Landréttir Ý Réttarnesi

Tenglar

LandrÚttir Ý RÚttarnesi


SÚ­ yfir LandrÚttir Ý RÚttarnesi ß rÚttardaginn hausti­ 1962

LandmannaafrÚttur nŠr a­ Heklu a­ nor­an, um hß-Torfaj÷kul a­ Kirkjufellsvatni og ˇs sem fellur ˙r ■vÝ Ý Tungnaß, nor­ur yfir hana og me­ henni inn fyrir Litla sjˇ, a­ BlautukvÝsl sem einnig fellur Ý Tungnaß. StŠrsti hluti ■essa landflŠmis er fj÷ll og firnindi, grˇ­urlaus hraun og svartir sandar en ■ˇ eru inn ß milli gr÷sugar vinjar ■ar sem fjallamenn dvelja um nŠtur. Ůessar h÷fu­st÷­var eru fjˇrar; ┴fangagil vestan Ý Valafelli, Landmannahellir sunnan Ý Hellisfjalli, Landmannalaugar og Tjarnarkot vi­ Vei­iv÷tn.

F÷studaginn Ý 22. viku sumars hefst fjallrei­ ß LandmannaafrÚtt og standa leitir yfir Ý sj÷ daga. Fjallkˇngur er n˙ einn ß LandmannaafrÚtti en lengi vel voru ■eir tveir. Hvor kˇngur rÚ­i yfir samsveitungum sÝnum. ═ st÷­u fjallkˇngs eru valdir menn sem ■ykja stjˇrnsamir, ˙rrŠ­agˇ­ir og svo kunnugir a­ ■eir geti sagt ˇkunnugum til um lei­ir, hvar sem er ß afrÚttinum. Fjallkˇngi hefur alltaf veri­ sřnd fullkomin vir­ing og undirgefni. ═ Landsveit hefur fjallkˇngssta­an alltaf veri­ ˇlaunu­ vir­ingasta­a og a­eins dau­i e­a heilsubrestur valdi­ konungaskiptum. Hver ˇbreyttur li­sma­ur ßtti a­ vera ˇfatla­ur, ekki yngri en 16 og vel b˙inn hestum, mat, fatna­i og tjaldr˙mi og hafa gˇ­an staf. Ef ß ■etta skorti gat fjallkˇngur reki­ hann heim Ý ┴fangagili.
 
LandrÚttir ß RÚttanesi hafa frß ˇmuna tÝ­ veri­ eins konar ■jˇ­hßtÝ­ RangŠinga vestan Eystri-Rangßr. ┴­ur voru ■Šr su­ur af Mi­melabˇt en samkvŠmt Sveini Sigurjˇnssyni bˇnda ß GaltalŠk l÷g­ust ■Šr af vegna sandfoks um 1660 og voru fŠr­ar ß n˙verandi sta­. Ůanga­ komu ungir sem aldnir af svŠ­inu auk margra ˙r ÷­rum sveitum og hÚru­um. Miklu mßli skipti a­ ve­ur vŠri gott en einnig a­ hey÷nnum vŠri loki­ svo ekki ■yrfti a­ halda fˇlki heima ■ennan skemmtilega dag ef hey■urrkur var. Eldri menn h÷f­u einnig ß ■vÝ sterka tr˙ a­ haustve­rßttan fŠri mj÷g eftir LandrÚttadegi. HßtÝ­in haf­i ekki fyrir fram ßkve­na dagskrß skemmtiatri­a og rŠ­uhalda eins og tÝ­kast ß slÝkum mannf÷gnu­um Ý dag. Dagskrßrleysi­ hrjß­i ■ˇ ekki fˇlk, ma­ur er manns gaman og haf­i ■a­ Ý nˇgu a­ sn˙ast vi­ a­ hitti vini og kunningja og rŠ­a řmis hug­arefni. Ůegar dimma tˇk mßtti heyra una­slegar raddir ˇma um nesi­, hver s÷nghˇpurinn tˇk vi­ af ÷­rum undir RÚttanesklettum sem bßru hljˇ­i­ lÝkt og nßtt˙ruleg s÷ngh÷ll. ┴ milli ■ess sem fˇlk naut s÷ngsins heimsˇtti ■a­ vini sÝna og fjallmenn Ý tj÷ldunum og voru ■eir sÝ­arnefndu ekki sparir ß kaffisopa og nestisleifar sÝnar og ekki skipti mßli ■ˇ geymslubrag­ vŠri komi­ af sumum bitunum.
 
Ůa­ var ekki fyrr en eftir 1890 a­ dans fˇr a­ tÝ­kast Ý LandrÚttum og var ■ß dansa­ ß gu­sgrŠnni j÷r­inni. Til a­ byrja me­ var dansa­ Ý smßum stÝl og oft ßn undirspils en ■a­ fŠr­ist ■ˇ fljˇtlega Ý aukana. Ůeir sem eignast h÷f­u harmˇniku tˇku hana me­ sÚr, spilu­u undir dansi og ■ß­u engin laun fyrir. Eftir ■vÝ sem meira var dansa­ tˇk s÷ngurinn a­ minnka en hvort tveggja var ■ˇ i­ka­ Ý m÷rg ßr, řmis samtÝmis e­a til skiptis. ┴ri­ 1910 var stˇrt veitingatjald reist Ý LandrÚttum, ■ar var selt kaffi, gosdrykkir og fleira. Vi­ ■etta drˇst ■ungami­ja rÚttanna inn Ý veitingasalinn en ß­ur haf­i h˙n veri­ Ý almenningi, vÝ­s vegar um RÚttarnesi­ og upp ß äKlettunumô. Nokkrum ßrum sÝ­ar var einnig reist danstjald, tˇnlist keypt og seldur var a­gangur, vi­ ■a­ minnka­i s÷ngurinn til muna. ┴ri­ 1928 var­ mikil breyting ß, ■ß lÚt sß sem haf­i veitingaleyfi­ ry­ja RÚttahrauni­ svo bÝlfŠrt yr­i alla lei­ Ý rÚttirnar. Vi­ ■a­ fj÷lga­i gestum ÷rt, ßri­ 1943 komu ■anga­ 108 bifrei­ir. Gamla rÚttarfˇlki­ hvarf inn Ý fj÷ldann og ■ˇtti sumum ekki lengur miki­ Ý rÚttirnar a­ sŠkja og sßtu ■vÝ heima. RÚttapelinn var­ meira ßberandi, hßreysti ˇx og ■ˇtti bŠndum menn sÝnir ˇst÷­ugir vi­ sundurdrßtt fjßrins. Til varnar ˇspektum voru fengnir l÷greglumenn en erfitt var a­ halda uppi ■eirri reglu sem fj÷lmennar og fjßrmargar rÚttir ■arfnast. A­ lokum ■urfti a­ banna danstj÷ld en tŠkifŠrisveitingar voru ■ˇ aldrei banna­ar en af ˇtta vi­ a­ grˇ­i yr­i minni ■ar sem danstj÷ld voru ekki lengur til sta­ar var ekki alltaf sˇtt um veitingaleyfi. Eftir ■etta fŠkka­i ˇbo­num gestum Ý LandrÚttum en ■Šr nß­u ■ˇ aldrei sÝnu forna formi a­ ÷llu. LandrÚttir Ý RÚttanesi l÷g­ust af eftir Heklugos 1980. SÝ­an er rÚtta­ Ý ┴fangagili.

Byggt ß frßs÷gn Gu­mundar ┴rnasonar Ý M˙la ˙r bˇkinni G÷ngur og rÚttir I  eftir Braga Sigurjˇnsson. 

Dilkaskipan LandrÚtta
Upp frß RÚttarnesi a­ nor­an er aflÝ­andi grasbrekka a­ nokku­ hßrri og vÝ­a ■verhnÝptri hraunbr˙n sem k÷llu­ er RÚttanesklettar. Af ■eim er gott ˙tsřni yfir nesi­, ßrsveigin umhverfis ■a­ og rÚttirnar. LandrÚttir eru nokku­ austar en Ý mi­ri brekkunni og nß ■Šr upp undir klettana og lÝti­ eitt ni­ur ß slÚttlendi­. RÚttastŠ­i­ er tali­ eitt hi­ fegursta ß landinu og ■ˇtti m÷rgum f÷gur sjˇn a­ horfa yfir nesi­, oft al■aki­ hestum, fÚ og m÷nnum, af äKlettunumô.

RÚttaveggirnir eru tvÝhla­nir grjˇti ofan ˙r hrauninu og hefur ■a­ ekki veri­ lÚtt verk fyrir menn fyrri tÝma a­ koma ■anga­ stˇrgrřtinu me­ fßtŠklegum ßh÷ldum. Almenningurinn er Ý mi­junni og ˙t frß honum ganga dilkar eins og geislar, almenningsdyrnar eru eins a­ l÷gun og dilkarnir fyrir utan ■a­ a­ gaflinn vantar. Eftirfarandi uppdrßttur af dilkaskipan Ý LandrÚttum Ý RÚttarnesi ger­i ┴sgeir Au­unsson fyrir sveitastjˇrnina, greinarger­ er eftir Ingˇlf ┴rnasson, vi­ upplřsinga÷flun var leita­ til Odds ┴rnasonar og Ëskars Jˇnssonar.

  1. ┴shˇll, ┴smundasta­ir, Berusta­ir, Efri-Hamrar, Hßrlaugarsta­ir/ Borgarholt, Sel/Bˇlsta­ur, Sumarli­abŠr.
  2. Bjßlmholt, Gata, Hallst˙n, Kaldakinn, Marteinstunga, Nefsholt, Pula, Ílversholt og ľhjßlega.
  3. Flagbjarnarholt, Heysholt, Hjallanes, LŠkjarbotnar, Minni-Vellir, Stˇru-Vellir, Vindßs, Ů˙fa.
  4. Raftholt, GÝslholt, Hvammur, Kambur, KvÝarholt, Lřtingssta­ir, Ůjˇ­ˇlfshagi.
  5. Akbraut, Guttormshagi, Hagi, Kaldßrholt, Ketilssta­ir, LŠkur, SaurbŠr, St˙fholt.
  6. Borg, Fellsm˙li, Hellar, Hvammur, Stˇri- og Litli-Klofi, Krˇkt˙n, M˙li, Skar­, Skar­sel.
  7. GaltalŠkur, Leirubakki, Ësgr÷f, Skarfanes, Vatnagar­ur, Yrjur.
  8. Bjalli, Hrˇlfssta­ahellir, H˙sagar­ur, Lunansholt.
  9. Su­urlandsdilkur: ┴rbakki, Austva­sholt, Holtsm˙li, Sel, Snjallsteinsh÷f­i.
  10. Rangßrvalladilkur.
  11. ┴rbŠjarhverfi­: ┴rbŠjarhellir, ┴rbŠjarhjßleiga, ┴rbŠr, Hei­arbr˙n.
  12. Bjˇluhverfi­: Bjˇla, Bjˇluhjßleiga, Hrafntˇftir, ĂgissÝ­a, Bjarg og Rangß.
  13. Vetleifsholtshverfi­ ßsamt LindarbŠ.
  14. Hamrahˇll, Hei­i, HerrÝ­arhˇll, H˙sar, Kßlfholt, Hßlfholtshjßleiga/LŠkjart˙n, Krˇkur, Sau­holt, Sy­ri-Hamrar, Ůjˇrsßrt˙n.
  15. ┴shverfi­: ┴sm˙li, Sandhˇlaferja, Framnes, Hßfshˇll, Hellat˙n.
  16. Hrei­ur, Mykjunes, Skammbeinssta­ir, ŮverlŠkur.
  17. Arnk÷tlusta­ir, Brekkur, Litla-Tunga, Meiri-Tunga, Efri- og Sy­ri-Rau­alŠkur.


Sigr˙n Hanna ŮorgrÝmsdˇttir tˇk saman.



 Til baka

© Leirubakki | bookings (@) leirubakki.is
SÝmi/Tel. +354 487 8700 | GSM/Mobile: +354 893 5046 | Fax: +354 487 6692